2873 Sayılı Milli Parklar Kanununda Ne Değişiyor?
7 Ekim 2026 itibarıyla Referandom'da bu kanunu değiştirmeyi öneren 2 kanun teklifi ve bu tekliflerde 17 madde var. En yeni teklif: Milli Parklar Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (10 Ekim 2025).
Öne Çıkan Değişiklik Önerileri
- Alan Kılavuzu ile Av ve Doğa Koruma Memuru Kanuna Giriyor
- Korunan Alanların Planlarını Genel Müdürlük Hazırlayacak
- Milli Parklarda Enerji ve Altyapı Hatlarına İzin Yolu Açılıyor
- Korunan Alan Tesislerini Genel Müdürlük İşletecek ya da İşlettirecek
- Kanuna Aykırı Yapılar Karar Beklenmeden Yıkılacak
- Av ve Doğa Koruma Memurları ile Saha Bekçileri de Koruma Yapacak
Milli Parklar Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi
Madde 3: Alan Kılavuzu ile Av ve Doğa Koruma Memuru Kanuna Giriyor
Kanuna alan kılavuzu ve av ve doğa koruma memuru tanımları ekleniyor. Alan kılavuzu yöre halkı arasından eğitim alanlardan, memur ise Genel Müdürlük personelinden olur.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorZiyaretçi yönetimini alan kılavuzları, koruma ve denetimi Genel Müdürlükçe eğitilen av ve doğa koruma memurları yürütür.Madde 4: Korunan Alanların Planlarını Genel Müdürlük Hazırlayacak
Milli park, tabiat parkı, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanlarının planlarını Genel Müdürlük hazırlar ya da hazırlattırır. Turizm planlarında Genel Müdürlüğün olumlu görüşü aranır.
ÖncePlan hazırlama süreci milli parklar için tanımlıydı, diğer korunan alanlar için aynı süreç uygulanmıyordu.Teklif Ne ÖneriyorDört tür korunan alan için aynı plan süreci uygulanır; turizm planları Genel Müdürlüğün olumlu görüşüyle sonuçlandırılır.Madde 5: Milli Parklarda Enerji ve Altyapı Hatlarına İzin Yolu Açılıyor
Milli park ve tabiat parklarında kamu yararı ve zaruret hâlinde enerji, doğal gaz, ulaşım, su ve haberleşme tesisleri için bedelli izin verilebilecek; acil içme suyu tesislerinde plan şartı aranmayacak.
ÖnceBu alanlarda izinler yalnızca turizm amaçlı bina ve tesisler içindi; diğer izinler Orman Kanunu'na göre yürütülüyordu.Teklif Ne ÖneriyorPlana uygunluk, kamu yararı ve zaruret koşuluyla altyapı ve enerji tesislerine de izin verilir; acil içme suyu tesislerinde plan şartı aranmaz.Madde 6: Korunan Alan Tesislerini Genel Müdürlük İşletecek ya da İşlettirecek
Korunan alanlardaki tesisleri yapma ve işletme yetkisi Genel Müdürlüğe geçiyor; Genel Müdürlük tesisleri işlettirebilecek, projeleri hazırlatabilecek ve yapılaşma koşullarını yönetmelikle belirleyecek.
ÖncePlanların gerektirdiği tesisleri Orman ve Su İşleri Bakanlığı yapar, yaptırır, yönetir ya da işletirdi.Teklif Ne ÖneriyorGenel Müdürlük tesisleri yapar, yaptırır, yönetir, işletir ya da işlettirir; yapılaşma koşullarını yönetmelikle belirler.Madde 7: Kanuna Aykırı Yapılar Karar Beklenmeden Yıkılacak
Kanun kapsamında el konulan bütün yapı ve tesisler, inşa aşamasındakiler dâhil, hiçbir karar alınmasına gerek kalmadan Genel Müdürlükçe derhal yıkılır ya da değerlendirilir.
ÖnceEl konulan kanuna aykırı yapıların yıkılması için mahkeme kararı gerekiyordu.Teklif Ne ÖneriyorEl konulan yapılar karar alınmasına lüzum kalmadan Genel Müdürlükçe derhal yıkılır ya da ihtiyaç görülürse değerlendirilir.Madde 8: Av ve Doğa Koruma Memurları ile Saha Bekçileri de Koruma Yapacak
Koruma hizmetine ve suçların takibine orman muhafaza memurlarının yanı sıra av ve doğa koruma memurları ile saha bekçileri de katılıyor; çalışma esaslarını Genel Müdürlük yönetmelikle belirliyor.
ÖnceKorunan alanlarda koruma hizmeti ve suçların takibi orman muhafaza memurlarına aitti.Teklif Ne ÖneriyorAv ve doğa koruma memurları ile saha bekçileri de bu görevi yürütür; çalışma usul ve esasları Genel Müdürlükçe yönetmelikle belirlenir.Madde 9: Genel Müdürlük Döner Sermayeli İşletme Kurabilecek
Genel Müdürlük, görev ve hizmetleriyle ilgili döner sermayeli işletmeler kurabilecek. Cumhurbaşkanı işletmeye tahsis edilen sermayeyi beş katına kadar artırabilecek.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorGenel Müdürlük gerekli yerlerde işletme kurar; faaliyet alanı, gelir, gider ve denetim, Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşüyle yönetmelikle belirlenir.Madde 10: Genel Müdürlüğün Gelirleri Kanunda Sayılıyor
Genel Müdürlüğün gelirleri sayılıyor: Hazine yardımı, el konulan taşınmazların satışı, kira ve satış gelirleri, idari para cezalarının yüzde 25'i, döner sermaye kârı, bağışlar.
ÖnceKanunun 18. maddesi mülgaydı; Genel Müdürlüğün gelirleri burada düzenlenmiyordu.Teklif Ne ÖneriyorGenel Müdürlüğün gelirleri kanunda sayılır; idari para cezalarının yüzde 25'i Genel Müdürlüğe kalır.Madde 11: Yasak Faaliyetlere Bir ile Üç Yıl Hapis Cezası Geliyor
14. madde ile 15. maddenin birinci fıkrasıyla yasaklanan faaliyetleri yürütenlere, daha ağır bir ceza gerekmiyorsa, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası verilecek.
ÖnceAynı fiiller için daha düşük bir ceza öngörülüyordu.Teklif Ne ÖneriyorFiil daha ağır bir cezayı gerektirmiyorsa bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası verilir.Madde 12: Giriş Ücreti Cezası On Kattan Dört Kata İniyor
Giriş ücretini ödemeyenlere uygulanan ceza on kattan dört kata düşüyor. Ücret ve cezalar bir ay içinde ödenmezse vergi dairesi tahsil edecek; cezanın yüzde 25'i Genel Müdürlüğe kalacak.
ÖnceÜcret ödenmeden yapılan girişlere ücretin on katı ceza uygulanıyordu.Teklif Ne ÖneriyorCeza ücretin dört katı olur; cezanın yüzde 25'i Genel Müdürlük bütçesine, yüzde 75'i genel bütçeye gelir kaydedilir.Madde 13: Genel Müdürlüğe Harç ve Tapu Kadastro Bedeli Muafiyeti
Genel Müdürlük, faaliyetleri nedeniyle yaptığı işlemlerde Harçlar Kanunu'na göre alınan harçlardan ve tapu ve kadastro işlemlerinin döner sermaye hizmet bedellerinden muaf olacak.
Teklif Ne ÖneriyorGenel Müdürlük bu işlemlerde harç ve tapu kadastro döner sermaye hizmet bedeli ödemez.Madde 14: Turizm Tahsislerinde Üst Hakkı İşlemleri Genel Müdürlüğe Geçiyor
Kanun kapsamında turizm için kesin tahsis yapılan Hazine taşınmazlarında üst hakkı, sözleşme ve bedel tahsili Genel Müdürlükçe yürütülecek; gelirler döner sermayeye yatacak.
ÖnceBu işlemleri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü yürütüyor, bedelleri o tahsil ediyordu.Teklif Ne Öneriyorİşlemleri Genel Müdürlük yürütür; kullanım, üst hakkı ve süre uzatım bedelleri Genel Müdürlük döner sermayesine yatar.Madde 15: Kamudaki Müfettişler Genel Müdürlüğün Kadrosuna Atanabilecek
Kamuda yarışma sınavıyla girip en az beş yıl müfettiş, denetmen ya da kontrolör olarak çalışanlar, sınavı geçerse altı ay içinde Genel Müdürlüğün müfettiş kadrolarına atanabilecek; sayı onu geçemeyecek.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorYazılı ve/veya sözlü sınavı geçenler altı ay içinde müfettiş kadrolarına naklen atanır; atanacakların sayısı onu geçemez.Madde 16: Mevcut Turizm Üst Hakları 2026'dan İtibaren Genel Müdürlükte
Yürürlükten önce kesin izin ya da kesin tahsis verilmiş turizm taşınmazlarındaki üst hakkı sözleşmeleri yenilenmeden Genel Müdürlüğe geçiyor; 1/1/2026'dan sonra tahakkuk eden bedeller Genel Müdürlüğe ödeniyor.
ÖnceÜst hakkı sözleşmelerini Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı yürütüyor, bedelleri o tahsil ediyordu.Teklif Ne Öneriyor1/1/2026'dan itibaren sözleşmelerin tarafı Genel Müdürlük olur; bu tarihten önce tahakkuk eden bedelleri Bakanlık tahsil eder.Madde 17: Döner Sermaye Kârları Genel Müdürlük Bütçesine Aktarılacak
Yürürlükten önce gerçekleşip Hazineye aktarılmamış döner sermaye yıl sonu kârları Genel Müdürlük bütçesine gelir kaydedilecek.
ÖnceDöner sermaye yıl sonu kârlarının Hazineye aktarılması esastı.Teklif Ne ÖneriyorHazineye aktarılmamış kârlar Genel Müdürlük bütçesine gelir kaydedilir.Madde 27: Kanunlardaki Kurum Adları Genel Müdürlüğe Uyarlanıyor
Çevre, Milli Parklar ve Kara Avcılığı kanunlarındaki bakanlık yetkileri ve kurum adları, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün yeni yapısına göre değiştiriliyor.
ÖnceHükümlerde Orman ve Su İşleri Bakanlığı gibi eski kurum adları ile 6830 sayılı İstimlak Kanunu geçiyordu.Teklif Ne ÖneriyorYetkiler Genel Müdürlüğe ve Tarım ve Orman Bakanlığına bağlanır; kamulaştırma atıfları 2942 sayılı Kanuna yapılır.
Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
Madde 5: Milli Parklar Döner Sermaye İşletmeleri Genel Müdürlüğe Devrediliyor
Tarım ve Orman Bakanlığındaki Doğa Koruma ve Milli Parklar döner sermaye işletmeleri personeli ve malvarlığıyla Genel Müdürlüğün işletmelerine geçiyor; muhasebeyi en çok beş yıl Hazine ve Maliye Bakanlığı yürütüyor.
Önceİşletmeler Tarım ve Orman Bakanlığında Doğa Koruma ve Milli Parklar Döner Sermayeli İşletmeleri olarak faaliyet gösteriyor.Teklif Ne Öneriyorİşletmeler, personel ve malvarlığıyla birlikte hiçbir işleme gerek kalmadan Genel Müdürlüğün Döner Sermayeli İşletmelerine devredilmiş sayılır.
Kaynaklar
İlgili Terimler
Daha Fazlası
Son Güncelleme:
Kaynak Göster
Referandom. (2026, 7 Ekim). 2873 Sayılı Milli Parklar Kanununda Ne Değişiyor? [Değişen Kanun]. Erişim tarihi: 17 Ekim 2026. https://www.referandom.com/kanunlar/degisen/2873-sayili-milli-parklar-kanunu