6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununda Ne Değişiyor?
11 Ekim 2026 itibarıyla Referandom'da bu kanunu değiştirmeyi öneren 3 kanun teklifi ve bu tekliflerde 13 madde var. En yeni teklif: 9. Yargı Paketi (3 Temmuz 2024).
Öne Çıkan Değişiklik Önerileri
- Arabuluculuk Anlaşması Tapuda Doğrudan Tescil Edilebilecek
- Arabuluculuğa Katılmayanın Yargılama Gideri Sorumluluğu Yarıya İniyor
- Taşınmaz Devri Arabuluculuk Anlaşmasıyla Tapuya Tescil Edilebilecek
- Mesleğinde Yirmi Yılı Olanlar Arabulucu Olmak İçin Sınava Girmeyecek
- Arabulucu Gelmeyen Tarafları Bilgilendirmek Zorunda
- Milletlerarası Arabuluculuk Anlaşmaları İçin Şerh Zorunlu
9. Yargı Paketi
Madde 31: Arabuluculuk Anlaşması Tapuda Doğrudan Tescil Edilebilecek
İcra edilebilirlik şerhi verilen arabuluculuk anlaşma belgesinin taraflarından biri tapu müdürlüğünden tescil isteyebilecek. Tapu müdürlüğü resmi senet düzenlemeden tescili yapacak.
Önceİcra edilebilirlik şerhli anlaşma belgesine dayanan tescil işlemlerinde uygulamada tereddüt yaşanıyordu.Teklif Ne ÖneriyorTaraflardan biri tapu müdürlüğünden tescil isteyebilir; gerekli inceleme yapıldıktan sonra resmi senet düzenlenmeden tescil yapılır.Madde 32: Arabuluculuğa Katılmayanın Yargılama Gideri Sorumluluğu Yarıya İniyor
İlk arabuluculuk toplantısına mazeretsiz katılmayan taraf, davada haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu giderlerin yarısından sorumlu olacak. Lehine vekâlet ücretinin yarısına hükmedilecek.
ÖnceKatılmayan taraf yargılama giderinin tamamından sorumlu tutuluyor; lehine vekâlet ücretine hükmedilmiyor.Teklif Ne ÖneriyorKatılmayan taraf karşı tarafın giderlerinin yarısından sorumlu olur; lehine vekâlet ücretinin yarısına hükmedilir.Madde 33: Taşınmaz Devri Arabuluculuk Anlaşmasıyla Tapuya Tescil Edilebilecek
Taşınmazın devrine ya da üzerinde sınırlı ayni hak kurulmasına ilişkin anlaşma belgesinin taraflarından biri, icra edilebilirlik şerhinden sonra tapu müdürlüğünden tescil isteyebilecek.
Önceİcra edilebilirlik şerhli anlaşma belgesine dayanan tescil işlemlerinde uygulamada tereddüt yaşanıyordu.Teklif Ne ÖneriyorTaraflardan biri tapu müdürlüğünden tescil isteyebilir; resmi senet düzenlenmeden tescil talebi yerine getirilir.Madde 34: Mesleğinde Yirmi Yılı Olanlar Arabulucu Olmak İçin Sınava Girmeyecek
Arabuluculuk eğitimini tamamlayıp diğer şartları taşıyan ve mesleğinde yirmi yıl kıdemi olanlar, arabulucular siciline yazılı sınava girmeden kaydedilebilecek.
ÖnceArabulucular siciline kaydolmak için eğitimin yanında yazılı sınavı da geçmek gerekiyor.Teklif Ne ÖneriyorMesleğinde yirmi yıl kıdeme sahip olanlar, diğer şartları taşıyorlarsa yazılı sınavdan muaf olarak sicile kaydedilir.
İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
Madde 35: Arabulucu Gelmeyen Tarafları Bilgilendirmek Zorunda
Arabulucu, toplantıya gelmeyen tarafları her türlü iletişim aracıyla süreç sonucu hakkında bilgilendirecek.
ÖnceHazır bulunmayan taraflara bilgi verme yükümlülüğü yazılı değildi.Teklif Ne ÖneriyorTaraflar hazır değilse arabulucu, her türlü iletişim vasıtasıyla hazır bulunmayan tarafları bilgilendirir.Madde 36: Milletlerarası Arabuluculuk Anlaşmaları İçin Şerh Zorunlu
Singapur Sözleşmesi kapsamındaki arabuluculuk anlaşmalarının yerine getirilmesi için asliye ticaret mahkemesinden icra edilebilirlik şerhi alınacak.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorMahkeme şerhe ilişkin incelemeyi dosya üzerinden yapar, gerektiğinde gerekçesini göstererek duruşma açabilir.Madde 37: Taşınmaz Devri Uyuşmazlıkları Arabuluculuğa Açılıyor
Taşınmazın devri ya da taşınmaz üzerinde sınırlı ayni hak kurulması uyuşmazlıkları arabuluculukla çözülebilecek; anlaşma için sulh hukuk mahkemesinden şerh alınacak.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorArabulucunun talebiyle tapu siciline en çok üç ay süren tasarruf kısıtı şerhi konulur; anlaşma belgesi için icra edilebilirlik şerhi zorunludur.Madde 38: Şerh Zorunlu Arabuluculuk Anlaşmaları Doğrudan İlam Sayılmayacak
Kanunlarda icra edilebilirlik şerhi zorunlu kılınan hâller hariç tutuluyor; ticari uyuşmazlıklarda avukatlar ve arabulucunun imzası yeterli sayılıyor.
ÖnceTaraflar, avukatları ve arabulucunun imzaladığı anlaşma belgesi şerh aranmaksızın ilam niteliğinde sayılıyordu.Teklif Ne ÖneriyorŞerhin zorunlu olduğu hâller hariç imzalı belge şerhsiz ilam sayılır; ticari uyuşmazlıkta avukatlar ve arabulucunun imzası yeterlidir.Madde 39: Arabuluculuk Sırasında İcra Takibine Karşı Menfi Tespit Hakkı
Arabulucu, avukatı olsa bile asıl tarafı bilgilendirecek. Arabuluculuk başvurusundan sonra icra takibi yapılırsa, menfi tespit davası için iki haftalık süre tanınacak.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorBaşvuran, son tutanaktan itibaren iki hafta içinde menfi tespit davası açıp talep ederse İcra ve İflas Kanunu 72. maddenin ikinci fıkrası uygulanır.Madde 40: Kira, Kat Mülkiyeti ve Komşu Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Zorunlu
Kira, ortaklığın giderilmesi, kat mülkiyeti ve komşu hakkı uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartı olacak.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne Öneriyorİlamsız icra yoluyla tahliye hariç bu uyuşmazlıklarda arabulucuya başvurulmadan dava açılamaz; anlaşma belgesi için şerh alınması zorunludur.Madde 41: Zorunlu Arabuluculuk Yürürlükten Önce Açılan Davalara Uygulanmayacak
18/B maddesindeki dava şartı arabuluculuk, yürürlük tarihinde mahkemelerde görülmekte olan davalara uygulanmayacak.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorHüküm, yürürlük tarihinde ilk derece, bölge adliye mahkemeleri ve Yargıtayda görülen davalara uygulanmaz.
Abonelik Borçlarının Takibi UYAP Üzerinden Başlayacak
Madde 22: Arabuluculuk Kanununa Dava Şartı Atfı Ekleniyor
Arabuluculuk Kanununun 3. maddesine, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin 18/A maddesi hükmünün saklı olduğunu belirten cümle ekleniyor.
Madde 23: Zorunlu Arabuluculuğun Süreci, Süresi ve Ücreti Düzenleniyor
Kanuna 18/A maddesi ekleniyor: büroya başvuru, arabulucu görevlendirme, üç haftalık süre, ücretin ve giderlerin kimin karşılayacağı ve dava şartı eksikse davanın reddi düzenleniyor.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorArabulucu başvuruyu üç hafta içinde sonuçlandıracak; son tutanak dilekçeye eklenmezse bir haftalık kesin süre verilecek, sonra dava reddedilecek.
Kaynaklar
İlgili Terimler
Daha Fazlası
Son Güncelleme:
Kaynak Göster
Referandom. (2026, 11 Ekim). 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununda Ne Değişiyor? [Değişen Kanun]. Erişim tarihi: 17 Ekim 2026. https://www.referandom.com/kanunlar/degisen/6325-sayili-hukuk-uyusmazliklarinda-arabuluculuk-kanunu