Coğrafi Bilgi Sistemleri, İmar, Kıyı ve Yapı Denetimi Düzenlemeleri

Kanun, coğrafi bilgi sistemlerine ilişkin yeni kurallar getiriyor. İmar Kanunu, Kıyı Kanunu, Yapı Denetimi Kanunu, İskan Kanunu ve bazı kanunlarda da değişiklik yapıyor.

Yasalaşma Süreci

"Coğrafi Bilgi Sistemleri ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi" (2/2512), 13 Ocak 2020 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu. Teklifin ilk imzacısı İstanbul Milletvekili Mustafa Demir (AK Parti). Teklifi toplam 73 milletvekili imzaladı. Teklif esas komisyon olarak Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonunda görüşüldü ve komisyon raporunu 22 Ocak 2020 tarihinde verdi (sıra sayısı 161). Genel Kurulda 14 Şubat 2020 tarihinde açık oylamayla kabul edildi: 235 kabul, 44 ret oy. Kanun 7221 sayıyla 20 Şubat 2020 tarihli ve 31045 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandı.

Kanun ile Ne Değişiyor?

Kanun, coğrafi veri altyapısıyla şehircilik uygulamalarına yön vermeyi, kaçak yapılaşmayı önlemeyi ve yapıların denetimini kesin kurallara bağlamayı amaçlıyor.

Coğrafi Bilgi Sistemleri

• Kamu kurum ve kuruluşlarının coğrafi verilerle ilgili erişim, paylaşım ve kullanımı, bedelsiz olarak coğrafi bilgi platformu üzerinden yapılıyor.
• Yerli ve yabancı gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişileri coğrafi verileri toplayabiliyor, üretebiliyor, paylaşabiliyor ve satabiliyor. Düzenlemelere uyulmaması halinde uygulanacak idari para cezaları belirleniyor.
• Coğrafi Bilgi Sistemi verilerinin kamu kurumları, üniversiteler, gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileriyle paylaşılmasına ilişkin esaslar belirleniyor.

İmar, Kıyı ve Yapı Denetimi

• İmar planları ile imar planlarına göre yapılan arazi ve arsa düzenleme işlemlerine karşı açılan davalar ivedi yargılama usulüne tabi oluyor.
• Kesinleşen imar planlarının kopyaları elektronik ortamda Çevre ve Şehircilik Bakanlığına gönderiliyor. E-plan otomasyon sistemi üzerinden Plan İşlem Numarası alınıyor. Onaylanan planlar için ilgili muhtarlıklarda bilgilendirme ilanı yapılıyor, değişikliğin yapıldığı alanda tabela ile bilgilendirme yapılıyor.
• Kentsel tasarım projeleri, uygulama imar planıyla birlikte sunuluyor.
• Kıyıların çakıllık ve kumluk karakter gösterdiği alanlarda, kıyının doğal yapısını bozacak nitelikte rekreatif amaçlı iskelelerin yapımı engelleniyor.
• Yapı Denetimi Hakkında Kanunda, görevini mevzuata uygun yerine getirmeyen sorumlulara uygulanacak idari müeyyideler fiil ve yaptırım dengesi gözetilerek yeniden düzenleniyor ve kanunun ceza maddesi daha açık hale getiriliyor.

Diğer Düzenlemeler

• Toplu Konut İdaresi Başkanlığı, mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufunda bulunan arsa ve arazilerin işgali halinde ecrimisil isteme, tahsil etme ve taşınmazı tahliye ettirme işlemlerini uygulayabiliyor veya Milli Emlak Genel Müdürlüğü eliyle uygulatabiliyor.
• Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununda yapılan değişiklikle, yapım ve yapımla ilgili danışmanlık hizmet işlerine ilişkin sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözümünde Yüksek Fen Kurulunun tecrübesinden yararlanılıyor.
• Lisanslı Harita Kadastro Mühendisleri ve Büroları Hakkında Kanunda haksız rekabet ve kayıt dışılığı önlemeye yönelik değişiklikler yapılıyor.
• İskan çalışmaları bakımından İçişleri Bakanlığı yetkili kılınıyor ve İskan Kanunu kapsamında yardım alanların kapsamı genişletiliyor.