5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunda Ne Değişiyor?
11 Ekim 2026 itibarıyla Referandom'da bu kanunu değiştirmeyi öneren 7 kanun teklifi ve bu tekliflerde 11 madde var. En yeni teklif: 11. Yargı Paketi (27 Kasım 2025).
Öne Çıkan Değişiklik Önerileri
- Nitelikli Dolandırıcılık Davaları Asliye Ceza Mahkemesine Geçiyor
- Süren Dolandırıcılık Davaları Ağır Cezada Bitecek
- Bölge Adliye Mahkemelerinde Başsavcıvekilleri Atanacak
- Başsavcıvekili Atamasında Aranan Nitelikler Belirleniyor
- İstinaf Hukuk Daireleri Arasındaki İş Bölümü Uyuşmazlığına Süre Sınırı
- Ticaret Mahkemesi Tek Hâkim Dava Sınırı Bir Milyon Liraya Çıkıyor
11. Yargı Paketi
Madde 12: Nitelikli Dolandırıcılık Davaları Asliye Ceza Mahkemesine Geçiyor
Nitelikli dolandırıcılık (TCK 158) davaları ağır ceza mahkemesi yerine asliye ceza mahkemesinde görülecek.
ÖnceNitelikli dolandırıcılık davalarına ağır ceza mahkemeleri bakıyordu.Teklif Ne ÖneriyorBu davalara asliye ceza mahkemeleri bakacak; dolandırıcılık (TCK 157) davalarıyla aynı mahkemede görülmesi hedefleniyor.Madde 13: Süren Dolandırıcılık Davaları Ağır Cezada Bitecek
Madde yürürlüğe girdiğinde ağır ceza mahkemesinde ya da istinaf ve temyizde olan nitelikli dolandırıcılık davaları, görev değişti gerekçesiyle başka mahkemeye devredilmeyecek.
ÖnceNitelikli dolandırıcılık suçu ağır ceza mahkemesinin görev alanındaydı.Teklif Ne ÖneriyorGörülmekte olan davalar kesin hükme kadar eski göreve ilişkin kurallara göre ağır ceza mahkemelerinde görülmeye devam eder.
Noterlik Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi
Madde 14: Bölge Adliye Mahkemelerinde Başsavcıvekilleri Atanacak
Bölge adliye mahkemesi Cumhuriyet başsavcılığında başsavcıvekili de yer alacak; iş durumu gerektiriyorsa birden fazla Cumhuriyet başsavcıvekili atanabilecek.
ÖnceBölge adliye mahkemesinde en kıdemli Cumhuriyet savcısı başsavcıvekili olarak görev yapıyordu.Teklif Ne ÖneriyorBaşsavcıvekilini Hâkimler ve Savcılar Kurulu atayacak; bir mahkemede birden fazla başsavcıvekili olabilecek.Madde 15: Başsavcıvekili Atamasında Aranan Nitelikler Belirleniyor
Atanacak Cumhuriyet başsavcıvekillerinin nitelikleri, Cumhuriyet başsavcılarına ilişkin maddenin başlığına ve birinci fıkrasına eklenen ibarelerle belirleniyor.
ÖnceMadde yalnızca Cumhuriyet başsavcılarına ilişkin nitelikleri düzenliyordu.Teklif Ne ÖneriyorMadde Cumhuriyet başsavcıvekillerini de kapsayacak.
9. Yargı Paketi
Madde 20: İstinaf Hukuk Daireleri Arasındaki İş Bölümü Uyuşmazlığına Süre Sınırı
İstinafta dosyayı görevli saymayan hukuk dairesi bir ay içinde dosyayı görevli daireye gönderecek. İkinci daire de görevsizse iki hafta içinde dosya başkanlar kuruluna gidecek, kurulun kararı kesin olacak.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorDaire bir ay içinde dosyayı görevli daireye gönderir; ikinci daire iki haftada başkanlar kuruluna gönderir, kurulun kararı kesindir.
İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun
Madde 18: Ticaret Mahkemesi Tek Hâkim Dava Sınırı Bir Milyon Liraya Çıkıyor
Asliye ticaret mahkemelerinde tek hâkimle görülen parayla ölçülebilir davaların değer sınırı artırılıyor ve her yıl yeniden değerleme oranında yükselecek.
ÖnceTek hâkimle görülen ticari davalarda parasal sınır 500 bin liraydı.Teklif Ne ÖneriyorParasal sınır 1 milyon lira olur ve her yıl yeniden değerleme oranında artırılır.
Ceza İnfazında Elektronik Mektup, Ziyaret ve Erteleme Değişikliği
Madde 2: Cumhuriyet Başsavcısına Savcı Kararlarını Denetleme Yetkisi
Cumhuriyet başsavcısı, savcıların soruşturmayı sonlandıran kararları arasındaki farklılıkları giderme ve bu kararların kanuna uygunluğunu denetleme konusunda görevli ve yetkili olacak.
Teklif Ne ÖneriyorBaşsavcı, soruşturmayı sonlandıran savcı kararlarındaki farklılıkları gidermekle ve bu kararların kanuna uygunluğunu denetlemekle görevli ve yetkili olur.Madde 3: Bölge Adliye Başsavcısına da Savcı Kararlarını Denetleme Yetkisi
Aynı yetki bölge adliye mahkemelerindeki Cumhuriyet başsavcılarına da veriliyor: soruşturmayı sonlandıran kararlar arasındaki farklılıkları giderme ve kanuna uygunluğu denetleme.
Teklif Ne ÖneriyorBölge adliye mahkemesi başsavcısı da savcıların soruşturmayı sonlandıran kararlarının kanuna uygunluğunu denetlemekle görevli ve yetkili olur.
Hukuk Muhakemeleri Kanununda Yargılama Usulü Değişiklikleri
Madde 56: Ticaret Mahkemelerinde Tek Hâkim Sınırı 500 Bin Liraya Çıkıyor
Ticaret mahkemelerinde tek hâkimle görülebilen dava ve işlerin parasal sınırı 300 bin liradan 500 bin liraya çıkıyor; heyetli işlerde başkan bazı tahkikat işlemlerini naip hâkime yaptırabilecek.
ÖnceTek hâkimle görülebilen dava ve işlerin sınırı 300 bin Türk lirasıydı.Teklif Ne ÖneriyorSınır 500 bin Türk lirası oluyor; heyetli işlerde başkan bazı tahkikat işlemleri için üyelerden birini naip hâkim görevlendirebiliyor.Madde 57: Hukuk Mahkemelerinin Yargı Çevresi Tüm İllerde Belirlenebilecek
Hukuk mahkemelerinin yargı çevresi, il ve ilçe sınırlarına bakılmaksızın Adalet Bakanlığının önerisiyle Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenebilecek.
ÖnceBu yetki yalnız büyükşehir belediyesi bulunan iller için düzenlenmişti.Teklif Ne ÖneriyorYetki tüm iller için kullanılabiliyor; ikinci fıkra yürürlükten kalkıyor.
Ceza Yargılamasında İstinaf ve Hâkim Adaylığı Düzenlemeleri
Madde 6: Bölge Adliye Mahkemesi Dairelerinde Birden Fazla Heyet Kurulabilecek
İş yoğunluğuna göre ve üye sayısı yeterliyse bölge adliye mahkemesi dairelerinde birden fazla heyet kurulabilecek. Diğer heyetlerin başkanını Hâkimler ve Savcılar Kurulu belirleyecek.
ÖnceBu konuda kanunda bir düzenleme yoktu.Teklif Ne ÖneriyorDairelerde birden fazla heyet oluşturulabilir; diğer heyetlere Hâkimler ve Savcılar Kurulunun belirlediği üye başkanlık eder.
Kaynaklar
- TBMM komisyon raporu: 11. Yargı Paketi ↗
- TBMM komisyon raporu: Noterlik Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi ↗
- TBMM komisyon raporu: 9. Yargı Paketi ↗
- TBMM komisyon raporu: İcra ve İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ↗
- TBMM komisyon raporu: Ceza İnfazında Elektronik Mektup, Ziyaret ve Erteleme Değişikliği ↗
- TBMM komisyon raporu: Hukuk Muhakemeleri Kanununda Yargılama Usulü Değişiklikleri ↗
- TBMM komisyon raporu: Ceza Yargılamasında İstinaf ve Hâkim Adaylığı Düzenlemeleri ↗
İlgili Terimler
Daha Fazlası
Son Güncelleme:
Kaynak Göster
Referandom. (2026, 11 Ekim). 5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunda Ne Değişiyor? [Değişen Kanun]. Erişim tarihi: 17 Ekim 2026. https://www.referandom.com/kanunlar/degisen/5235-sayili-adli-yargi-ilk-derece-mahkemeleri-ile-bolge-adliye-mahkemelerinin