Ölçüme İzin Veriyor musun?
Platformun nasıl kullanıldığını anlamak için ölçüm araçları kullanıyoruz. Bunlar zorunlu değil: reddedersen site aynı şekilde çalışır, hiçbir ölçüm kodu yüklenmez. Oy kayıtları bu tercihten bağımsız olarak saklanır, ayrıntısı gizlilik metninde.
Muhtarlıktan il genel meclisine, seçilmiş yerel yönetimlerin işleyişi. 15 soruda, her cevap resmi maddesiyle.
Önce Kendini DeneMuhtar ve ihtiyar heyeti
5393 sayılı Belediye Kanununun 9. maddesine göre mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir; muhtar mahallenin ortak ihtiyaçlarını belirler ve belediyeyle ilişkileri yürütür.
5 yılda bir
Anayasa 127'ye göre mahalli idarelerin karar organları seçmenlerce seçilir ve bu seçimler 5 yılda bir yapılır.
Seçme hakkı olan köylülerden oluşan köy derneği
442 sayılı Köy Kanununun 20. maddesine göre her köyde köy derneği, muhtar ve ihtiyar meclisi bulunur; muhtar ve ihtiyar meclisi üyelerini doğrudan köy derneği seçer, muhtar ihtiyar meclisinin başıdır.
Vali
5302 sayılı Kanunun 29. maddesine göre vali, il özel idaresinin başı ve temsilcisidir; il özel idaresinin organları il genel meclisi, il encümeni ve validir (md 3).
Her ayın ilk haftası, önceden belirlenen günde
5302 sayılı Kanunun 12. maddesine göre il genel meclisi, 1 aylık tatil dışında her ayın ilk haftası toplanır; toplantılar halka açıktır.
İl genel meclisi
5302 sayılı Kanuna göre vali bütçe tasarısını eylül başında encümene sunar (md 45); bütçeyi ve kesin hesabı kabul etmek ise il genel meclisinin görevidir (md 10).
İdari vesayet
Anayasa 127'ye göre merkezi idare, hizmetlerin idarenin bütünlüğüne uygun yürütülmesi ve toplum yararının korunması amacıyla mahalli idareler üzerinde idari vesayet yetkisine sahiptir; bu yetki kanunda belirtilen esas ve usullerle sınırlıdır.
2000
Nüfusu 2000'den az olan yerler köy, 2000 ile 20000 arası kasaba, daha kalabalık olanlar şehir sayılır. Nüfusu 2000'den az olsa da belediyesi bulunan bucak, ilçe ve il merkezleri kasaba kabul edilir.
Köyün seçilmiş muhtarı
Her köyde bir köy derneği, bir muhtar ve bir ihtiyar meclisi bulunur. Muhtar ihtiyar meclisinin başıdır.
500
Nüfusu 500'ün altında mahalle kurulamaz. Mahalle kurulması belediye meclisinin kararı ve kaymakamın görüşü üzerine valinin onayıyla olur.
Meclis üyelerinin gizli oyla seçtiği meclis başkanı
İl genel meclisi, seçim sonuçlarının ilanını izleyen 5. gün toplanır ve kendi üyeleri arasından gizli oyla başkanını seçer. Vali il özel idaresinin başıdır ama meclise başkanlık etmez.
İçişleri Bakanı, kesin hükme kadar
Seçilmiş organların bu sıfatı kaybetmesi kural olarak yargı yoluyla olur. İstisna olarak İçişleri Bakanı, soruşturma ya da kovuşturma açılan organları geçici tedbir olarak kesin hükme kadar uzaklaştırabilir.
Cumhurbaşkanının izni gerekir
Mahalli idareler, belirli kamu hizmetlerini görmek için Cumhurbaşkanının izniyle kendi aralarında birlik kurabilir. Birliklerin görev, yetki ve maliyesi kanunla düzenlenir.
7 gün içinde gerekçesiyle meclise geri gönderebilir
Meclis kararları en geç 5 gün içinde valiye gönderilir; vali hukuka aykırı gördüğünü 7 gün içinde gerekçesiyle yeniden görüşülmek üzere meclise iade edebilir. Valiye gönderilmeyen kararlar yürürlüğe girmez.
İçişleri Bakanlığının bildirimiyle Danıştay feshedebilir
Görevlerini ihmal ederek işleri aksatan ya da siyasi konularda karar alan il genel meclisi, İçişleri Bakanlığının bildirisi üzerine Danıştay kararıyla feshedilir. Yerine seçilen meclis kalan süreyi tamamlar.