Yükleniyor
Gündem yükleniyorÖlçüme İzin Veriyor musun?
Platformun nasıl kullanıldığını anlamak için ölçüm araçları kullanıyoruz. Bunlar zorunlu değil: reddedersen site aynı şekilde çalışır, hiçbir ölçüm kodu yüklenmez. Oy kayıtları bu tercihten bağımsız olarak saklanır, ayrıntısı gizlilik metninde.
Antlaşmaları kim onaylar, savaş ve asker gönderme kararını kim verir?. 15 soruda, her cevap resmi maddesiyle.
Önce Kendini DeneTürkiye Büyük Millet Meclisi
Savaş ilanına karar vermek, Anayasanın saydığı TBMM görev ve yetkileri arasındadır. Milletlerarası hukukun meşru saydığı hallerde savaş hali ilanı yetkisi de TBMM'ye aittir.
Cumhurbaşkanı
Milletlerarası antlaşmaları onaylamak ve yayımlamak Cumhurbaşkanının görevidir. Ancak çoğu antlaşmada bu onaydan önce TBMM'nin onaylamayı kanunla uygun bulması gerekir.
TBMM'nin onaylamayı bir kanunla uygun bulması
Yabancı devletlerle ve uluslararası kuruluşlarla yapılan antlaşmaların onaylanması, TBMM'nin bunu bir kanunla uygun bulmasına bağlıdır. Süresi 1 yılı aşmayan bazı ekonomik, ticari ve teknik antlaşmalar gibi istisnalar sınırlıdır.
Türkiye Büyük Millet Meclisi
Türk askerinin yabancı ülkelere gönderilmesine ya da yabancı askerin Türkiye'de bulunmasına izin verme yetkisi TBMM'dedir. Taraf olunan antlaşmaların veya milletlerarası nezaket kurallarının gerektirdiği haller bunun dışındadır.
Cumhurbaşkanı
Meclis tatilde ya da ara vermedeyken ani bir silahlı saldırı olur ve hemen karar vermek kaçınılmaz hale gelirse, Cumhurbaşkanı da silahlı kuvvetlerin kullanılmasına karar verebilir. Normal durumda bu izin yetkisi TBMM'dedir.
Hayır, bu iddiayla Anayasa Mahkemesine başvurulamaz
Usulüne göre yürürlüğe konulmuş uluslararası antlaşmalar kanun hükmündedir. Ancak kanunlardan farklı olarak bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiasıyla Anayasa Mahkemesine gidilemez.
Antlaşmanın hükmü esas alınır
2004 değişikliğiyle Anayasaya eklenen kurala göre, usulüne göre yürürlüğe girmiş temel hak ve özgürlüklere ilişkin antlaşmalarla kanunlar çatışırsa antlaşma hükümleri esas alınır. Bu kural yalnız temel haklarla ilgili antlaşmalar için geçerlidir.
Cumhurbaşkanı
Anayasanın 104. maddesine göre Cumhurbaşkanı yabancı devletlere Türkiye'nin temsilcilerini gönderir ve Türkiye'ye gönderilen yabancı temsilcileri kabul eder.
Uluslararası Ceza Divanı yükümlülükleri dışında verilemez
Anayasanın 38. maddesine göre vatandaş suç sebebiyle yabancı bir ülkeye verilemez. Tek istisna, Uluslararası Ceza Divanına taraf olmanın gerektirdiği yükümlülüklerdir.
Genelkurmay Başkanı
Anayasanın 117. maddesine göre Başkomutanlığı Cumhurbaşkanı temsil eder; Cumhurbaşkanınca atanan Genelkurmay Başkanı ise savaşta bu görevleri Cumhurbaşkanlığı adına yürütür.
Hayır, TBMM'nin onaylamayı kanunla uygun bulması gerekir
Anayasanın 90. maddesine göre Türk kanunlarına değişiklik getiren her türlü antlaşmada, süresi ya da konusu ne olursa olsun TBMM'nin onaylamayı kanunla uygun bulması şarttır.
Cumhurbaşkanı, TBMM Başkanlığına genel gerekçesiyle sunar
İçtüzüğün 90. maddesine göre Cumhurbaşkanı antlaşmayı TBMM Başkanlığına sunar, Başkan bunu gelen kağıtlar listesinde yayımlar. Ardından milletvekilleri uygun bulma kanun teklifi verebilir.
Yayımlanmasıyla; ardından 2 ay içinde TBMM bilgisine sunulur
Anayasanın 90. maddesine göre ekonomik, ticari veya teknik ilişkileri düzenleyen kısa süreli antlaşmalar, belli şartlarla yayımlanarak yürürlüğe konabilir ve yayımdan itibaren 2 ay içinde TBMM'nin bilgisine sunulur.
Hayır, uygun bulma zorunluluğu yoktur
Anayasanın 90. maddesine göre uygulama antlaşmalarının TBMM'ce uygun bulunması zorunlu değildir. Ancak ekonomik, ticari veya özel kişilerin haklarını ilgilendirenler yayımlanmadan yürürlüğe konamaz.
Açık oylamayla
İçtüzüğün 142. maddesi, antlaşmaların onaylanmasını uygun bulan kanun tekliflerinin tümünün açık oylamayla oylanmasını zorunlu tutar; böylece her milletvekilinin oyu kayda geçer.