Yükleniyor
Gündem yükleniyorÖlçüme İzin Veriyor musun?
Platformun nasıl kullanıldığını anlamak için ölçüm araçları kullanıyoruz. Bunlar zorunlu değil: reddedersen site aynı şekilde çalışır, hiçbir ölçüm kodu yüklenmez. Oy kayıtları bu tercihten bağımsız olarak saklanır, ayrıntısı gizlilik metninde.
Parti kurma, üyelik, meclis grubu, denetim ve kapatma kuralları.. 15 soruda, her cevap resmi maddesiyle.
Önce Kendini Dene18
Anayasaya göre vatandaşlar parti kurma, partiye girme ve partiden ayrılma hakkına sahiptir. Parti üyeliği için 18 yaşını doldurmak gerekir.
Hayır, partiler önceden izin almadan kurulur
Anayasa siyasi partileri demokratik hayatın vazgeçilmez unsurları sayar. Partiler izin almadan kurulur ve Anayasa ile kanunlar çerçevesinde faaliyet gösterir.
En az 30 Türk vatandaşı
Parti, üye olma yeterliğine sahip en az 30 Türk vatandaşınca kurulur. Kuruluş bildirisi ve belgeler İçişleri Bakanlığına verildiğinde parti tüzel kişilik kazanır.
20
İçtüzüğe göre en az 20 milletvekili bulunan partiler TBMM'de grup kurma hakkına sahiptir. Grup başkanları ya da başkanvekilleri Meclisin Danışma Kurulunda yer alır.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı
Kapatma davasını Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı açar, Anayasa Mahkemesi kesin olarak karara bağlar. Kapatma kararı için toplantıya katılan üyelerin 2/3 oy çokluğu şarttır.
Anayasa Mahkemesi, Sayıştaydan yardım alarak
Partilerin mal edinimleri ile gelir ve giderlerinin kanuna uygunluğunu Anayasa Mahkemesi denetler. Bu görevde Sayıştaydan yardım alır ve verdiği kararlar kesindir.
Toplam geçerli oyların %3'ünden fazlasını alırsa
Anayasa, Devletin partilere yeterli ve hakça mali yardım yapmasını öngörür. Kanuna göre barajı aşan partilerin yanında, milletvekili genel seçiminde geçerli oyların %3'ünden fazlasını alan partiler de oyuyla orantılı yardım alır.
Görevdeki hakimler ve savcılar
Hakimler ve savcılar, yüksek yargı mensupları, memurlar, Silahlı Kuvvetler mensupları ve yükseköğretim öncesi öğrenciler partilere üye olamaz. Üniversite öğrencileri bu yasağın dışındadır.
Hayır, partilerin kredi ve borç alması yasaktır
Siyasi partiler ticari faaliyette bulunamaz, kredi veya borç alamaz. Yalnız ihtiyaçları için, bağış alması yasak olanlar dışındaki kişilerden kredili ya da ipotek karşılığı mal satın alabilirler.
Kuruluş belgeleri İçişleri Bakanlığına verildiğinde
Parti kurmak bir bildirim işlemidir: bildiri ve ekleri İçişleri Bakanlığına verilince parti tüzel kişilik kazanır. Bakanlık belgeleri 3 gün içinde Cumhuriyet Başsavcılığına ve Anayasa Mahkemesine gönderir.
Reddeden teşkilatın bir üst kademesine itiraz edebilir
Partiler üyelik istemini sebep göstermeden reddedebilir. Başvuranın tüzükteki usule göre bir üst kademeye itiraz hakkı vardır ve bu itiraz üzerine verilen karar kesindir.
Tüzükte belirlenen, 2 ile 3 yıl arasındaki aralıklarla
Büyük kongrenin toplanma süresi tüzükte belirlenir ama 2 yıldan az, 3 yıldan fazla olamaz. Olağanüstü toplantı genel başkan, merkez karar ve yönetim kurulu ya da büyük kongre üyelerinin en az beşte birinin yazılı istemiyle yapılır.
Partiyi Devlet yardımından kısmen ya da tamamen yoksun bırakma
Mahkeme, fiillerin ağırlığına göre kapatma yerine Devlet yardımından yoksun bırakma kararı verebilir. Kapatma ya da yardımdan yoksun bırakma için toplantıya katılan üyelerin üçte ikisinin oyu gerekir.
İllerin yarısında 6 ay önceden örgüt kurup kongre yapmış olmak
Parti, oy verme gününden en az 6 ay önce illerin en az yarısında teşkilat kurmuş ve büyük kongresini yapmış olmalıdır. Bir ilde örgütlü sayılmak için o ilin ilçelerinin en az üçte birinde teşkilat gerekir.
Yıllık yardım tutarının 3 katı
Milletvekili genel seçimi yılında yardım 3 katı, yerel seçim yılında 2 katı ödenir. İki seçim aynı yıla denk gelirse ödeme 3 katı geçemez.